28 Φεβρουαρίου-Μία έντιμη ημέρα γιόρτης

Η 8η Μαρτίου κάθε χρονιάς είναι, ως γνωστόν, η ημέρα της γυναίκας. Από τα παιδάκια στο νηπιαγωγείο και τις κακότεχνες ζωγραφιές τους, που για κάποιο λόγο κοσμούν πανομοιότυπα τα γραφεία των μητέρων υπαλλήλων όλων των δημοσίων υπηρεσιών, μέχρι τους καλλιτέχνες, τους πολιτικούς, τις φεμινιστικές οργανώσεις, το ραδιόφωνο, την τηλεόραση και βέβαια το διαδίκτυο, η γυναίκα εορτάζεται και τιμάται με πλήθος αναφορών, αφιερωμάτων και εκπομπών, ως η Αγία Εκπεσούσα Πλευρά του πρωτανθρώπου.

Το παγκόσμιο χωριό κατασκευάζει από χρόνια τώρα το δικό του πολιτικό εορτολόγιο για να τιμά τους αγίους του και να κατασκευάζει τους μύθους του. Η ημέρα της γυναίκας, της μητέρας, του παιδιού, του πρόσφυγα, η ημέρα κατά των φυλετικών διακρίσεων και των βασανιστηρίων, η ημέρα της φάλαινας, της αρκούδας και δεν ξέρω πόσες άλλες, χωρίζουν τον πραγματικό χρόνο σε μάταιους όσο και ανώδυνους συμβολισμούς. Μαζί τους και στις ίδιες μέρες συνωστίζονται άγιοι, όσιοι και ασκητές, οι περισσότεροι λησμονημένοι και σαρωμένοι απ’ την ανθρώπινη μνήμη, που καμμιά φορά ζωντανεύουν σ’ ένα σπάνιο όνομα που κυκλώνει τη μέρα της γιορτής του στο ημερολόγιο.

Όπως και οι γιορτές των αγίων έτσι και οι πολιτικές γιορτές έχουν πάντα σαν στόχο την εξύμνηση της μιας και μόνης θεότητας, που στην δεύτερη περίπτωση είναι το υποτιθέμενο τρίπτυχο «ελευθερία-ισότητα-αδελφοσύνη», που μας κληροδότησε η Γαλλική Επανάσταση και που σήμερα μεταφράζεται ως «προστασία ατομικών δικαιωμάτων-ίσες ευκαιρίες για όλους-προστασία απειλούμενων ειδών». Η αδελφοσύνη παραμένει αμετάφραστη, γιατί η κανονική της απόδοση «αλληλεγγύη των ίσων» έχει ξεπέσει από καιρό στην ιδιοτελή και αδιαφανή φιλανθρωπία των ΜΚΟ.

Δεν ξέρω πού μπορεί να ενταχθεί η ημέρα της γυναίκας. Στα προστατευόμενα είδη ή στην υποτιθέμενη ισότητα των φύλων, με την ετήσια απαρίθμηση των ποσοστώσεων που αφορούν τη συμμετοχή των γυναικών στον δημόσιο βίο, τουλάχιστον στις δυτικές κοινωνίες. Γιατί στις κοινωνίες του τρίτου και του αναπτυσσόμενου κόσμου, η 8η Μαρτίου κυλά όπως και οι υπόλοιπες μέρες του χρόνου. Με υπερβολικά πολλές γεννήσεις, με θνησιμότητα, με εξοντωτική υποαμειβόμενη εργασία, η οποία όμως κάνει ανταγωνιστικά τα προϊόντα των επιχειρήσεων που επιλέγουν τις χώρες αυτές ως έδρα της παραγωγής τους. Οι δυτικές γυναίκες γιορτάζουν τη μέρα που τους αναλογεί ντυμένες με ρούχα που έραψαν αυτές που ούτε γιορτάζουν ούτε γνωρίζουν τίποτα για τη γιορτή.

Με άλλα λόγια το ζήτημα δεν είναι ούτε οι γυναίκες ούτε οι άντρες. Είναι ο αδηφάγος παγκόσμιος πλούτος που απονέμει στα θύματά του γιορτές, όπως οι θρησκευτικές σύνοδοι καταμετρούσαν μαρτύρια και θαύματα και σκάρωναν αγιοποιήσεις, πολύτιμες για την οικονομία και τότε όπως και τώρα. Και όλη η παγκόσμια φιλολογία της γιορτής μόνον σε κλίμακα αλλάζει, μεγεθύνοντας απλώς την παράγκα με τα μπιχλιμπίδια που στήνεται στα πανηγύρια των αγίων.

Όταν τα χριστιανικά δόγματα αναγκάστηκαν να σημειώσουν κάποιες υποχωρήσεις στην βασιλεία του τρόμου που ασκούσαν στους πιστούς, προχώρησαν σε μια γενναιόδωρη ερμηνεία της Αγίας Πλευράς. Με άλλα λόγια, η επιλογή της πλευράς του Αδάμ δεν καθιστούσε πια τη γυναίκα υποδεέστερη, αλλά σχετικά ίση, εφόσον είχε επιλεγεί από τον Δημιουργό η μέση του σώματος του αρχετύπου. Έχουμε όμως μια πολύ πιο μακρά θρησκευτική παράδοση από την χριστιανική. Η Αθηνά γεννήθηκε απ’ το κεφάλι του Δία και η σοφία της οργανώνει αιώνες τώρα την επιβίωσή μας μέσα απ’ τις πιο αντίξοες συνθήκες.

Και αν οι γυναίκες δεν μεγαλούργησαν στην τέχνη και την επιστήμη, όπως αιώνες τώρα τούς καταμαρτυρείται, είναι γνωστοί οι λόγοι. Ο οικιακός εγκλεισμός τους, η ανατροφή των παιδιών και βέβαια η διαφορετική ερμηνεία της πλευράς του Αδάμ. Γι’ αυτό και οι εξαιρέσεις δεν επιβεβαιώνουν εδώ τον κανόνα. Αντίθετα μάλιστα, δημιουργούν έναν ξεχωριστό κανόνα. Η Ασπασία, η μυθική Λυσιστράτη, η νεοπλατωνική Υπατία, η βυζαντινή ποιήτρια Κασσιανή, η φιλόσοφος Χίλντεγκαρντ του Μπίνγκεν, η ιστορικός Άννα Κομνηνή, η συνθέτρια Κλάρα Σούμαν, που οκτώ γέννες την έκαναν να αναστείλει το συνθετικό της έργο, η επίσης συνθέτρια Φάννυ Μέντελσον, η συγγραφέας Μαργκερίτ Γιουρσενάρ, και τόσες άλλες, συνθέτουν όχι τον κανόνα της ισότητας, που είναι άλλωστε αυτονόητη, αλλά της υιοθέτησης ενός ρόλου που οδηγούσε στον αποκλεισμό τους από άλλα επιτεύγματα.

Δεν συνεισφέρουν τίποτα οι παγκόσμιες πολιτικές γιορτές. Αφορούν τους επαγγελματίες της στατιστικής και των διοργανώσεων και ταπεινώνουν με τον αποκλεισμό που εξακολουθούν να υπαινίσσονται και να εισάγουν. Χωρίς την ημέρα της γυναίκας, οι γυναίκες δεν θα έχαναν τίποτα. Θα έχαναν μόνον αυτοί που ζουν απ’ τα παγκόσμια πανηγύρια. Και αν θέλουμε σώνει και καλά μια πολιτική γιορτή για τα πάντα, μια καλή ημέρα θα ήταν η 29η Φεβρουαρίου. Που έχει και το πλεονέκτημα να μην μας τα ζαλίζει κάθε χρόνο.